श्रीमद् भागवतम  »  स्कन्ध 4: चतुर्थ आश्रम की उत्पत्ति  »  अध्याय 22: चारों कुमारों से पृथु महाराज की भेंट  »  श्लोक 34
 
 
श्लोक  4.22.34 
न कुर्यात्कर्हिचित्सङ्गं तमस्तीव्रं तितीरिषु: ।
धर्मार्थकाममोक्षाणां यदत्यन्तविघातकम् ॥ ३४ ॥
 
 
अनुवाद
जो व्यक्ति अज्ञान के सागर को पार करने की प्रबल इच्छा रखते हैं, उन्हें कभी भी तमोगुण के साथ नहीं जुड़ना चाहिए। क्योंकि भोग-विलास धर्म, अर्थ, काम और मोक्ष के मार्ग में अत्यंत बाधक हैं।
 
Those who ardently desire to cross the ocean of ignorance should never associate with the Tamoguna, because hedonistic activities are a great hindrance to the path of Dharma, Artha, Kama and Moksha.
तात्पर्य
ชีวิตมีหลักการ 4 ประการที่เราสามารถดำเนินชีวิตได้ตามหลักศาสนา ได้เงินตามฐานะในสังคม ปล่อยให้ประสาทสัมผัสได้เพลิดเพลินกับวัตถุภายนอกตามกฎระเบียบ และดำเนินชีวิตไปบนเส้นทางแห่งการหลุดพ้นจากความยึดมั่นทางวัตถุ ตราบใดที่ยังมีร่างกาย ชีวิตย่อมปราศจากจากความสนใจทางวัตถุทั้งหมดไม่ได้ อย่างไรก็ตาม ไม่แนะนำให้กระทำการใดๆเพื่อความปรารถนาทางประสาทสัมผัสและหาเงินมาเพื่อจุดประสงค์นั้นเท่านั้น โดยละทิ้งหลักการทางศาสนาทั้งมวล ในปัจจุบัน อารยธรรมของมนุษย์ไม่เอาใจใส่ต่อหลักการทางศาสนา แต่สนใจอย่างมากในเรื่องการพัฒนาเศรษฐกิจโดยปราศจากหลักการทางศาสนา ตัวอย่างเช่น ในโรงฆ่าสัตว์ คนขายเนื้อแน่นอนว่าได้เงินมาได้อย่างง่ายดาย แต่การทำธุรกิจเช่นนั้นมิได้ตั้งอยู่บนหลักการทางศาสนา ในทำนองเดียวกัน มีไนท์คลับมากมายเพื่อความต้องการทางประสาทสัมผัสและซ่องเพื่อความสำราญใจทางเพศ แน่นอนว่าเพศสัมพันธ์เป็นสิ่งที่ได้รับอนุญาตในชีวิตสมรส แต่การค้าบริการทางเพศนั้นไม่อนุญาต เพราะกิจกรรมทั้งมวลของเรานั้นมีจุดประสงค์ทางที่สุดคือการหลุดพ้น คือการเป็นอิสระจากพันธนาการในเส้นทางแห่งความมีอยู่ทางวัตถุ ในทำนองเดียวกัน แม้รัฐบาลอาจจะอนุญาตให้มีร้านขายสุรา แต่ไม่ได้หมายความว่าร้านขายสุราควรจะเปิดได้อย่างอิสระและมีการลักลอบสุราอย่างผิดกฎหมาย การออกใบอนุญาตนั้นแปลว่ามีการจำกัด ไม่มีใครจำเป็นต้องรับใบอนุญาตสำหรับน้ำตาล ข้าวสาลี หรือ นม เพราะสิ่งเหล่านี้ไม่จำเป็นต้องจำกัด กล่าวอีกนัยหนึ่ง คือแนะนำว่าเราไม่ควรกระทำในลักษณะที่จะขัดขวางกระบวนการตามปกติของความก้าวหน้าในชีวิตทางวิญญาณและการหลุดพ้น กระบวนการทางเวทเพื่อตอบสนองความต้องการทางประสาทสัมผัสนั้นได้รับการวางแผนนในลักษณะที่เราสามารถพัฒนาทางเศรษฐกิจและเพลิดเพลินกับการตอบสนองความต้องการทางประสาทสัมผัสได้ แล้วก็ยังคงบรรลุการหลุดพ้นได้ในท้ายที่สุด อารยธรรมทางเวทมอบความรู้ให้กับเราในศาสตรา หากเราใช้ชีวิตตามกฎเกณฑ์ภายใต้คำแนะนำของศาสตราและคูรู ความปรารถนาทางวัตถุทั้งมวลของเราจะได้รับการตอบสนอง ในขณะเดียวกันเราก็จะสามารถก้าวต่อไปสู่การหลุดพ้น
 
 समीक्षित और संदर्भानुकूल अनुवाद (Contextual Translation)